موسیقی جنوبی ایران ملهم از طبیعت گرم این منطقه، سرشار از شور و شوق و حرارت است. این موسیقی دراستانهای هرمزگان ؛ بوشهر؛ و خوزستان رایج است. در ادامه این مطلب از وبلاگ آموزشگاه موسیقی الهام با این سبک بیشتر آشنا شوید.
آشنایی با موسیقی جنوبی (بندر)
آنچه بیش از همه برای بررسی موسیقی جنوب بخصوص هرمزگان دارای اهمیت به نظر میرسد، ترکیب جمعیتی این منطقه است. در این منطقه به جز ساکنان محلی، تیرههای دیگری از جمله مهاجرین بسیار قدیمی آفریقایی نیز زندگی میکنند.
موسیقی کرانههای جنوب ایران، بخصوص آواز بندری به باور برخی از شناسندگان، با موسیقی بومیان آفریقایی پیوندی ژرف و ریشهدار یافته است.این موسیقی با وجود زیباییها و تواناییهایش متاسفانه همچنان ناشناخته باقی مانده است .
تصور مخاطبان عام موسیقی از موسیقی بندری یا جنوب چنان به بیراهه می رود که گاه این موسیقی را یک موسیقی مثلا با ریتمی تند و ملودی های یکنواخت و ترانه هایی بی معنی می شناسند .
موسیقی جنوب به دو موسیقی عمده تقسیم میشود:
- موسیقی بندرعباس
- موسیقی بوشهر
موسیقی بندرعباس بیشتر با ریتمهای عربی کشورهای دیگر حوزه خلیج فارس آمیخته است.
در موسیقی هرمزگان سه ساز ضربی دارند (پیپه و دهل و کسر) که آنقدر پر مینوازند که فکر میکنید یک ارکستر درحال نواختن است .
شهرهایی مثل آبادان موسیقیشان را از همین دو نوع موسیقی گرفته و روی آن کار کردهاند.
انواع موسیقی جنوب ایران
زار: یکی از معروفترین فرمهای موسیقی و رقص در جنوب ایران است. زار اساسا مراسمی درمانی است که برای خارج کردن جن از بدن فرد جن زده به باور مردم آنجا اجرا میشود.
در این مراسم که با نام «سار» در سومالی نیز وجود دارد، فردی به نام بابازار یا مامازار هدایت مراسم را بر عهده دارد. در موسیقی زار از ساز تنبوره، سازهای کوبهای دهل، دمام و دیره و همچنین آواز استفاده میشود.
لیوا : این موسیقی که در هرمزگان رایج است، برای شادمانی نواخته میشود و با رقص همراه است.
لیوا ریشه عربی و آفریقایی-زنگباری دارد و در اجرای آن از دهلهای بزرگ و کوچکی به نامهای پیپه و جُفه و… استفاده میشود.
یزله : یا هللیوسه یکی از انواع موسیقی جنوب است که با آواز و دست اجرا میشود. البته از یزله در مراسم عزاداری نیز بهره میگیرند که با سینه زنی همرا است.
نیمه : موسیقی صیادان و دریانوردان است. در نیمه که به هنگام کار در دریا اجرا میشود، یک تکخوان با گروهی از همسرایان آوازهایی را در ستایش دریا میخوانند.
سبالو : آوازی است که افراد دایرهوار دور هم مینشینند، دایره میزنند، آواز میخوانند و شانههایشان را حرکت میدهند.
شروه : نوعی دوبیتی خوانی و آوازی غمگین دشتستانی است که به زبان محلی اجرا میشود
